Participation

De achterliggende gedachte is dat een op de leerder gerichte kwaliteitsontwikkeling eerder een noodzaak dan een keuze is, wanneer de kwaliteitsontwikkeling invloed op het leerproces wil hebben. De kwaliteitsontwikkeling dient altijd een samenhang te zijn tussen processen en procedures enerzijds en waarden en normatieve besluiten anderzijds. Elke opleider die een groep leerders begeleidt, heeft behoefte aan een normatief beslissingsconcept, zoals een didactische theorie, als een stevige basis voor zijn of haar activiteiten. Kwaliteitsontwikkeling, die belangrijk is voor onderwijsprocessen, kan derhalve beschreven worden als de som van alle activiteiten en inspanningen die geleverd worden om het leerproces te verbeteren.

De nadruk op het onderwijsproces geeft aan dat het reeds in deze fase niet mogelijk is om een dergelijk op het leerproces georiënteerde kwaliteit te certificeren. Het kan alleen waargenomen worden wanneer het feitelijke onderwijsproces plaats heeft en is altijd een product van zowel leerder als leeromgeving. In recente discussies over kwaliteit is het een veelgemaakte vergissing om onderwijsomgevingen los van de onderwijsprocessen te beoordelen en geen rekening te houden met doelgroepen en andere partijen binnen de omgeving. Aangezien kwaliteit geen vaststaand kenmerk van een onderwijsomgeving is maar slechts geleidelijk ontstaat uit de verhouding tussen leerder en leeromgeving, kan de kwaliteit enkel binnen de feitelijke context waargenomen en beoordeeld worden. Bovendien zijn er geen middelen om kwaliteitscriteria vast te leggen die kwaliteit los van een bepaalde onderwijscontext definiëren.

Daarom dient kwaliteitsontwikkeling gezien te worden als een onderhandelingsproces waar alle partijen aan dienen deel te nemen. Het doel van een dergelijk participatief model voor kwaliteitsontwikkeling is dat alle partijen samen de waarden en doelstellingen van het leerproces definiëren. Een dergelijke actieve deelname van de leerders zal een belangrijke rol spelen in toekomstige kwaliteitsontwikkelingssystemen. De leerders hebben een actieve rol in deze concepten en dienen zich bewust te zijn van hun persoonlijke plannen en eisen. In een soort zelfmanagement van hun eigen onderwijstrajecten dienen zij de noodzakelijke kenmerken te definiëren waaraan leerscenario’s dienen te voldoen om binnen een efficiënt onderwijsproces te komen. Deze participatieprocessen vereisen betere informatie, een grotere doorzichtigheid en advies van de zijde van de leveranciers van e-learning.

Tegelijkertijd dienen leerders zich bewust te zijn van hun toegenomen eigen verantwoordelijkheid voor kwaliteitsontwikkeling omdat zijzelf beschouwd worden als kwaliteitsdeskundigen in het leerproces.