Informal learning

De snelheid van deze veranderingen – en een gevoel van onzekerheid voor wat betreft de gevolgen – kunnen de indruk wekken van snelle en oncontroleerbare sociale veranderingen en een mogelijke sociale breuk. In dit opzicht dienen de spelers van het onderwijs serieus te na te denken over hoe scholing deze uitdagingen het hoofd kan bieden.

Dit artikel geeft eerst een kort overzicht van het gebruik van het concept sociale cohesie in het sociaal- en onderwijsbeleid. Twee belangrijke punten komen naar voren, te weten dat de sociale gelijkheid en het onderwijs de kern van de sociale cohesie vormen. Vervolgens wordt gekeken naar hoe het onderwijs de uitdaging kan aangaan om de sociale ongelijkheid op te heffen en sociale cohesie te bevorderen. Hierna volgt een analyse van een potentieel minder bevoorrechte groep: de sprekers van minderheidstalen. Het artikel belicht de concepten van minderheidstaalgroepen in de EU en geeft een algemeen overzicht van de mogelijke nadelen voor het onderwijs en de sociale uitsluiting waarmee deze groepen te maken kunnen krijgen.

Hierna worden de manieren behandeld waarop TE-learning (TEL) kan worden toegepast om zich tegen deze mogelijke risico's te weren. In dit deel staat de auteur stil bij de “digitale breuk” en wat dit voor taalminderheden kan betekenen, en hij benadrukt het belang van het gebruik van de technologieën om een meerderheid bewust te maken voor kwesties die verband houden met het onderwijs in een minderheidstaal (inclusief wanneer men de vele voordelen van meertalige praktijken voor de maatschappij voorop stelt). Nadat enkele voorbeelden van praktijken op het gebied van minderheidstalen zijn beschreven om de ongelijkheid in het onderwijs te verbeteren, bekijkt Melinda Dooly de rol van TE-learning in onderwijspraktijken, lerarenonderwijs en permanente hulpmiddelen voor de vervolgopleiding van de leraren.

AIP-CE en CEPCEP/UCP herkende de opkomst van een op leren en kennis gebaseerde maatschappij en de centrale rol van het midden- en kleinbedrijf in de Europese economie, en startte een pilot-onderzoek in Portugal. Het doel van dit lopende project is een bijdrage te leveren aan de discussie over het gebruik van Web 2.0 instrumenten door het midden- en kleinbedrijf in het kader van de scholing, inzicht te geven in huidige tendensen en bij te dragen aan het ontwikkelen van acties in de toekomst.

De onderzoekers gebruiken drie verschillende instrumenten voor het verzamelen van de empirische gegevens: kwantitatieve vragenlijsten, workshops met “pioniersbedrijven” in het midden- en kleinbedrijf en sessies met reflexiegroepen. Aangezien het onderzoek nog niet afgerond is, richten we ons in dit artikel op de basisideeën, het conceptuele model en de methodologie, en presenteren we de voorlopige resultaten.

De voorlopige resultaten tonen een behoefte aan diepgaande verandering in het managementparadigma van het midden- en kleinbedrijf als voorwaarde voor een optimaal gebruik van Web 2.0. Weliswaar helpt de ontwikkeling van leeromgevingen en het delen van netwerken om een MKB 2.0 project op te zetten, het zal echter niet eenvoudig zijn deze visie te concretiseren vanwege de bestaande obstakels en het feit dat het gebruik van deze middelen zich in een beginfase bevindt. Daarom dient het idee van een snelle, eenvoudige en algemene toepassing in het midden- en kleinbedrijf te worden uitgesloten.

Desondanks vormen de perspectieven voor het concurrentievermogen dat een op een netwerk gebaseerde samenwerking veronderstelt, de erkende waarde van het delen van kennis en de bereidheid van mensen om aan de verandering deel te nemen positieve factoren op weg naar een blijvende en systematische ontwikkeling van het MKB 2.0 project. De bedrijven en de verantwoordelijke politici dienen rekening te houden met deze kans en tendens in de kennismaatschappij.

The interviewees are:

• Marita Aho, Senior adviser at the Confederation of Finnish Industries
• Matti Sinko, Development expert at the Lifelong Learning Institute Dipoli, Helsinki University of Technology
• Jouni Kangasniemi, Senior Adviser at the Finnish Ministry of Education
• Wim Van Petegem, Associate professor at the Katholieke Universiteit Leuven
• Jari Koivisto, Counsellor of Education at the Finnish National Board of Education

The experts were first challenged to explain their views about tomorrow’s learning.

Marita Aho believes that the main characteristic of tomorrow’s learning is "blending", combining for example eLearning and face-to-face classes, taking a formal course and working at the same time, learning with people with different backgrounds and nationalities, studying part-time and using learning services of both private and public providers.

Matti Sinko predicts that the role of learning will grow more pivotal to social change and economic development and learning will become more contradictory and polarised depending on one’s position and resources. He sums up that learning will be more social, more individualised, more culturally uniform, more massive and more “e”.

Lifelong learning is a real-life challenge more than ever before, according to Jouni Kangasniemi. He states that learning outside schools and educational institutions has a much larger role than before; learning is becoming more and more ubiquitous. He points out, however, that the basic principles behind learning do not change, but a more collaborative approach to knowledge creation is already commonly accepted.

According to Wim Van Petegem, lifelong learning should be an attitude, and proper skills are necessary to be trained (‘learn how to lifelong learn’). He explains that lifelong learning is a personal combination of formal, non-formal and informal learning, with individual and collaborative activities: this improves our adaptability to new trends and changes in the social context of a globalised world. The balance between living, working and learning is the new challenge for the future, he concludes.

Jari Koivisto believes the trend is towards individualised learning. This means that the learning goals, plans, methods and schedules should be defined on an individual basis, enabling students to study according to their personal interests and learning abilities. This requires a flexible framework, using all available learning technologies. He adds that, unfortunately, the economical reality tends to drive learning arrangements to exactly the opposite direction.

How do the experts see the role of ICT applications, such as social computing, web 2.0, “learning 2.0”, mobile and game-based learning, in the new learning?

Several experts consider ICT an important factor for enabling advanced collaborative learning and knowledge creation.

Marita Aho also highlights the new learning environments and spaces, which allow students to experience the learning process in a deeper way than with traditional methods. She also points out that ICT help to keep track of the learning process and outcomes, making the behaviour of the learner visible.

Jouni Kangasniemi says that the web 2.0 world demands new concepts such as “prosumer” (producer and consumer roles in one) or “trialogue” (dialog made visible to others with new tools) - a more emancipated approach to dialogue.

The importance of ICT applications as a way to support individualised learning is emphasised by Jari Koivisto, as they offer a range of possibilities to plan the daily, weekly and annual schedule of students, as well as the place and contents to learn.

Wim Van Petegem claims that we have moved "from learning to eLearning and back to learning again”. He says that ICT are so ubiquitous nowadays that we can’t afford learning without them. Any learning nowadays is eLearning, or even ‘(e)learning 2.0’ and beyond.

Matti Sinko presents a more negative estimation. According to him there seem to be enormous difficulties in introducing and consolidating technological innovations in formal education. In fact, systematic ICT innovations in formal education are less frequent and profound than the “eLearning preachers” have made us believe. He states that while the potential of ICT tools to enhance education is becoming ever better, schools at all levels have fewer resources to exploit these emerging opportunities.

Both collaborative and individualised aspects of learning are presented in this discussion. In the light of the future perspectives, how do the experts see these two and their relation?

In today's individualised world we could say that we are now in the stage of MyLearning (cf. MySpace), says Wim Van Petegem. On the other hand, he adds, we can’t deny the fruitful effect of collaborative learning activities, and therefore we should better talk about WeLearning. We still have to cater for the individuals learning with ICT, but he believes we should make a beneficial use of the new educational technologies in order to integrate more social and community-based aspects in lifelong learning.

The relations between collaborative and personalisation tools do suggest activities and working methods that can be contradictory as such, but they can be seen as easily complementary to each other, according to Matti Sinko. He explains that study programme designers and educational researchers and developers will have an impact on how the future learning environments will evolve. Individual learners have now a more versatile palette of tools to choose for their learning activities. Thus, technically enriched learning environments empower learners to become more active, not only in the learning process itself but in shaping up the methods and usage of tools as well.

Other experts stress out that learning is both collaborative and individualised. According to Marita Aho, ICT can help to create for example personal feedback mechanisms and allow contacts and interaction without limits of time and space. Thus, ICT helps to combine personal fulfilment and interaction with others. Jouni Kangasniemi says that collaborative platforms can provide a good support to produce and consume difference contents; at the same time information and content can be reused and modified according to personal or collective needs. Learning collaboratively requires open mind and respect to other's views. Jari Koivisto crystallises that learning can be collaborative and personalised at the same time, and this is already the case in most of the schools. The interaction between the learner and the reference group is always important and productive, he concludes.

The experts were asked what they think about innovation in the actual school system. How would they improve innovation and creativity in the teaching and learning methods?

According to Jari Koivisto the current traditional school system triggers creativity in many ways, and a creative student can benefit from it. He suspects, however, that in some countries the school atmosphere is very strict and formal, and this might sometimes be an obstacle for creativity.

Marita Aho says that innovation and creativity could be improved if books are seen as a source of information, knowledge and understanding similar to other methods such as discussions, group projects, crafts, internet and other media. Learning should not be only solution-finding but also problem-defining.

Matti Sinko highlights that schools should allow students exploit freely their daily informal communication methods and environments in order to pursue their curriculum objectives. Although this would lead to conflicts with the curriculum, schools should be ready to accept such a challenge. Curricula would change gradually, but exams would undergo a radical revamp. For example, if students were allowed to collaborate as well as access and use internet freely in their examinations the assessment criteria and evaluations would have to be completely reconstructed.

Jouni Kangasniemi opts for keeping a clear vision on what you want to achieve, empowering learners as actors and also empowering teachers to become researchers of their own practises.

Wim Van Petegem claims that any educational institution should adapt its pedagogical framework and didactical approaches to modern trends. This is important to keep the link with the societal environment. He suggests maintaining a continuous reflection over the teaching and learning practices, together with a careful benchmarking with international partners, as an utmost way to innovate creatively and to keep up with modern trends.

Knowledge and innovation are commonly acknowledged as key factors for enhancing the societal and financial development. In your opinion, can innovation and creativity be taught?

Creativity and innovation are a matter of keeping up motivation, encouraging, giving feed-back (both negative and positive) in a constructive way and even letting people make mistakes, explains Marita Aho. Innovation and creativity can be learnt with teaching philosophies, methods and environments, she says. There are also some fundamental theories, or at least “tips”, we can all learn to enhance our own creativity and allow others to be creative.

Matti Sinko and Wim Van Petegem claim both that the capacities and characteristics of students should be fostered and nourished. Wim Van Petegem also explains that, when contextualised in a broader perspective, learning outcomes can flourish forever, to the benefit of the individual learner and of society in general.

Wij voeren in dit artikel aan dat de sociaal-culturele invalshoek het mogelijk maakt om een duidelijke en coherente visie te definiëren waarmee specifieke sociale aspecten van creatieve bezigheden met betrekking tot het ontwerpen van artefacten kunnen worden bekeken. Wij presenteren eerst met MANC++ model, een model voor een verhalende en creatieve activiteit dat een theoretische basis vormt om het proces en de voorwaarden die individuele en sociale creativiteit oproepen, te kunnen begrijpen. Hierna presenteren we twee samenvattingen van onze onderzoeken en geven in het kort de mogelijkheden aan die het MANC++ model biedt, om formele en informele leeromgevingen en onderwijsartefacten te creëren die het creatieve proces bevorderen. De eerste samenvatting betreft het ontwerpen van “actieve middelen” om de creativiteit van kinderen in formele onderwijsomgevingen te stimuleren. De tweede samenvatting gaat over artefacten die informele gezamenlijke creatieve activiteiten voor het ontwikkelen van een gemeenschap ondersteunen. Daarna gaan we in op het belang van deze benadering en bespreken we nieuwe vormen van sociale activiteiten en de ontwikkeling van een participatieve cultuur die zich snel ontwikkelt als gevolg van het gebruik van de nieuwe technologieën.

Volgens Gauntlett is er een verschuiving te zien van een "ga-zitten-en-luister cultuur naar een maak-en-doe cultuur". De sociaal-culturele invalshoek stelt ons in staat om opnieuw na te denken over hoe technologieën door mensen gebruikt zouden moeten worden om hen in staat te stellen inspiratie op te doen en hun producten te delen, te verbeteren of om te zetten om nieuwe producten te maken.

The full text of this article is available in English and Spanish.The Spanish version is made possible thanks to our partner, the Organisation of Ibero-American States for Education, Science and Culture (OEI). // El texto integro de este artículo está disponible en inglés y castellano. La versión castellana ha sido posible gracias a nuestro socio, la Organización de Estados Iberoamericanos para la Educación, la Ciencia y la Cultura (OEI).